Монгол цаг — 12 жилийн цагийн хуваарь
Монгол уламжлалт тоололд нэг хоногийг 12 жилийн амьтнаар нэрлэсэн 12 их цагт хуваадаг. Нэг "цаг" нь орчин үеийн 2 цагтай тэнцэнэ. Билгийн тооллын "Сайн цаг" гэдэг нь энэ 12 цагийн аль нь тухайн өдөр үйл эхлүүлэхэд таатайг зааж буй хэрэг.
12 цагийн хуваарь
🐭 Хулгана цаг — 23:00–01:00 (шөнө дунд)
🐮 Үхэр цаг — 01:00–03:00
🐯 Бар цаг — 03:00–05:00
🐰 Туулай цаг — 05:00–07:00 (үүр цайх)
🐲 Луу цаг — 07:00–09:00
🐍 Могой цаг — 09:00–11:00
🐴 Морь цаг — 11:00–13:00 (үд дунд)
🐑 Хонь цаг — 13:00–15:00
🐵 Бич цаг — 15:00–17:00
🐔 Тахиа цаг — 17:00–19:00
🐶 Нохой цаг — 19:00–21:00
🐷 Гахай цаг — 21:00–23:00
Хэрхэн ашиглах вэ?
Календарийн өдрийн картад "Сайн цаг: бар, туулай, могой…" гэж гарвал тухайн өдөр эдгээр цагийн мужид чухал ажил, уулзалт, аян замаа эхлүүлэхэд таатай гэсэн үг.
Жишээ нь "морь" цаг таарвал 11:00–13:00-д, "тахиа" цаг таарвал 17:00–19:00-д үйлээ эхлүүлбэл зохистой.
Цагийн эхлэл төгсгөл нь нутгийн нар мандах цагаас бага зэрэг хамаарч хэлбэлзэж болно — дээрх нь өргөн хэрэглэгддэг жишиг хуваарь юм.